Waarom het Noorderlicht Groot-Brittannië deze week veranderde in een lichtshow

De hemel gaf een voorstelling, en Groot-Brittannië had de beste plaatsen

Als je sociale media de afgelopen dagen overspoeld zijn geweest met etherische groentinten, felle roden en een enkele flits van paars, dan vergis je je niet. Het Noorderlicht verscheen spectaculair boven het VK van vrijdag 20 maart tot en met maandag 23 maart 2026, en verwende sterrenliefhebbers tot zo ver naar het zuiden als het zuiden van Engeland met een schouwspel dat de meesten van ons alleen verwachten te zien op een reis naar IJsland.

De oorzaak? Een G3 (krachtige) geomagnetische storm die piekte op een Kp-index van 7, veroorzaakt door meerdere coronale massauitstoten (CME's) die de zon verlieten op 16 en 18 maart. Tegen de tijd dat dat geladen zonmateriaal de aardse magnetosfeer raakte, was het resultaat een van de meest wijdverspreide aurora-evenementen die het VK in jaren heeft gezien.

Wat maakt de kleuren zo verschillend?

Dit is het gedeelte dat mij werkelijk fascineert. Het noorderlicht is niet zomaar een kleur die willekeurig over de hemel is gesmeerd. Elke tint is een direct gevolg van zonneenergie die botst met specifieke gassen op specifieke hoogtes, en het kleurenpalet vertelt je precies wat er daarboven gebeurt.

Groen

De klassieke aurorakleur. Groen licht verschijnt wanneer zonnedeeltjes zuurstofmoleculen raken op een hoogte tussen 96 en 193 kilometer boven de aarde. Het is de tint die het vaakst op foto's wordt vastgelegd en degene die je het meest waarschijnlijk met het blote oog ziet.

Rood

Rood spotten betekent dat je iets bijzonders ziet. Deze kleur ontstaat boven de 241 kilometer hoogte, opnieuw door zuurstof, maar op dergelijke hoogtes wijst het op een bijzonder krachtige geomagnetische storm. Als rood de boventoon voert, zijn de omstandigheden werkelijk intens.

Paars

Paars ontstaat tussen de 96 en 160 kilometer hoogte, waar zonneenergie stikstof treft in plaats van zuurstof. Het verschijnt vaak als een lager randje onder het groen, wat dat gelaagde, bijna schilderachtige effect creëert op de mooiste foto's.

Blauw

De zeldzaamste van allemaal. Blauwe aurora komt voor onder de 96 kilometer hoogte, veroorzaakt door geïoniseerd stikstof op zeer lage hoogtes. Als je afgelopen weekend blauw hebt weten vast te leggen op je foto's, mag je jezelf uitzonderlijk gelukkig prijzen.

Waar waren de beste waarnemingen?

Meldingen stroomden binnen uit het hele land, met waarnemingen die zogenaamd Aberdeenshire, Moray en Portsoy in Schotland bereikten, terwijl bevestigde foto's opdoken van locaties in Norfolk, waaronder Cromer, Happisburgh en Horsey. Het noorderlicht was zelfs zichtbaar vanuit Londen, wat je vertelt hoe krachtig deze storm precies was.

Aan de andere kant van de Atlantische Oceaan vingen sterrenliefhebbers in New York de vertoning ook op, en waarnemers in Noord-Frankrijk werden eveneens getrakteerd op het schouwspel. Geen slecht bereik voor een fenomeen dat we doorgaans associëren met de Poolcirkel.

Waarom maart 2026 een grote deal is voor noorderlichtjagers

Dit is niet zomaar een gelukkig toeval. Maart 2026 bevindt zich precies op het ideale moment voor noorderlichtactiviteit, en daar zijn twee goede redenen voor.

Ten eerste bevinden we ons op het hoogtepunt van Zonneyclus 25, een periode van verhoogde zonneactiviteit die zich heeft opgebouwd sinds eind 2024. Eerder dit jaar produceerde een G4 (ernstige) storm in januari de grootste zonnestralingsstorm in 23 jaar, dus de zon heeft een bijzonder levendige stemming gehad.

Ten tweede is er het Russell-McPherron-effect. Rond de equinoxen in maart en september lijnt het aardmagnetisch veld zich op een manier die een efficiëntere koppeling met de zonnewind mogelijk maakt, waardoor het in wezen makkelijker wordt voor zonnestormen om aurora's op te wekken. Sommige experts hebben maart 2026 omschreven als mogelijk de beste maand voor noorderlicht-waarnemingen tot halverwege de jaren 2030.

Zal het binnenkort opnieuw gebeuren?

Helaas lijkt het feest voorlopig af te lopen. De zonneactiviteit is gedaald van G3- naar G1-omstandigheden, met slechts zes C-klasse zonnefakkels geregistreerd in de 24 uur na het hoofdevenement, waarvan de sterkste een bescheiden C2.0 was uit actief gebied AR4401. Het Met Office Space Weather Prediction Centre heeft voor de komende nachten slechts een kleine kans voorspeld op zichtbaar noorderlicht boven Noord-Schotland.

Dat gezegd hebbende, met Zonneyclus 25 nog steeds nabij zijn hoogtepunt, zullen er meer kansen komen. Als je deze ronde hebt gemist, houd dan weerberichten voor de ruimte in de gaten en wees bereid om op korte termijn naar een plek met donkere luchten te gaan. Het noorderlicht stuurt zelden kalenderuitnodigingen.

Lees het originele artikel op bron.