Paus Leo XIV hekelt 'waan van almacht' en roept krachtiger op tot vrede in Iran-conflict
Paus Leo XIV heeft tijdens een gebedswake in Rome fel uitgehaald naar de 'waan van almacht' die het conflict tussen de VS en Iran aanwakkert.
De scherpste berisping van de paus tot nu toe
Paus Leo XIV leverde op zaterdag 11 april 2026 tijdens een plechtige gebedswake in de Sint-Pietersbasiliek zijn krachtigste veroordeling tot nu toe van de militaire campagne van de VS en Israël in Iran. De eerste in Amerika geboren paus, oorspronkelijk uit Chicago, gebruikte de dienst om wat hij een "waan van almacht" noemde die het conflict aanwakkert, aan de kaak te stellen en wereldleiders op te roepen het pad van vernietiging te verlaten.
"Genoeg van de afgoderij van het zelf en geld! Genoeg van de machtsvertoon! Genoeg van oorlog!" verklaarde de paus voor een volle zaal met onder meer hoge diplomaten en geestelijken van over de hele wereld.
Wake gepland tijdens onderhandelingen in Pakistan
De gebedsdienst was niet toevallig gepland. Het viel samen met de start van directe onderhandelingen tussen de VS en Iran in Pakistan, wat de interventie van het Vaticaan een duidelijk diplomatiek randje gaf. Een fragiel staakt-het-vuren van twee weken, aangekondigd rond 8 april, hield stand ten tijde van de wake, hoewel weinig waarnemers er vertrouwen in hadden dat het zou duren zonder aanhoudende politieke wil aan beide kanten.
Onder de aanwezigen was kardinaal Dominique Joseph Mathieu, de in België geboren aartsbisschop van Teheran, wiens aanwezigheid de directe impact van het conflict op christelijke gemeenschappen in de regio onderstreepte. Rapporten suggereren ook dat een hoge functionaris van de Amerikaanse ambassade aanwezig was, hoewel dit niet onafhankelijk is bevestigd buiten de eerste verslagen van de perspool.
Een escalerend patroon van kritiek
De wake van zaterdag was het hoogtepunt van een duidelijk intensiverende reeks pauselijke interventies in de voorgaande week:
5 april: Paus Leo gebruikte zijn paastoespraak om in algemene zin op te roepen tot vrede in het Midden-Oosten.
7 april: Vanuit Castel Gandolfo noemde hij de dreiging van president Trump om de "volledige beschaving" van Iran te vernietigen "werkelijk onacceptabel."
8 april: Het Vaticaan verwelkomde de aankondiging van een staakt-het-vuren van twee weken.
10 april: De paus stelde duidelijk dat "God geen enkel conflict zegent."
11 april: De wake in de Sint-Pietersbasiliek, met de veroordeling van de "waan van almacht."
Het traject is onmiskenbaar. Wat begon als afgemeten oproepen tot terughoudendheid, is geëvolueerd naar directe, scherpe kritiek op de rechtvaardigingen die worden aangevoerd voor militair ingrijpen.
Tegengas tegen religieuze rechtvaardiging voor oorlog
Een rode draad in de opmerkingen van paus Leo is een duidelijke afwijzing van pogingen om het conflict in religieuze termen te kaderen. De Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth heeft herhaaldelijk het christelijk geloof aangehaald bij het portretteren van de rol van Amerika in de campagne, waarbij hij de VS positioneert als een christelijke natie die handelt met moreel gezag.
De paus heeft deze inkadering consequent en resoluut afgewezen. Zijn aandringen dat God geen enkele oorlog steunt, is een direct tegenwicht voor de retoriek die uit Washington komt. Het plaatst het Vaticaan lijnrecht tegenover een regering die heeft geprobeerd militair handelen te verpakken in de taal van een goddelijk doel.
Wijdverbreide solidariteit onder katholieke gemeenschappen
De wake beperkte zich niet tot Rome. De Amerikaanse bisschoppenconferentie, onder leiding van aartsbisschop Coakley, nodigde parochies in de Verenigde Staten uit om gelijktijdig gebedsdiensten te houden als teken van solidariteit. Rapporten geven aan dat gemeenten in verschillende andere landen dit voorbeeld volgden, waardoor het evenement veranderde in een wereldwijde uiting van verzet tegen het conflict.
Deze gecoördineerde reactie duidt op meer dan alleen de persoonlijke overtuiging van één paus. Het weerspiegelt een bredere institutionele houding van de katholieke kerk, een die aanzienlijke 'zachte macht' uitoefent in een conflict waarin het morele gezag door alle partijen fel wordt betwist.
Wat nu?
Nu de onderhandelingen in Pakistan gaande zijn en een staakt-het-vuren in het beste geval wankel blijft, zullen de interventies van het Vaticaan waarschijnlijk aanhouden. Paus Leo heeft geen enkel teken gegeven dat hij zijn taalgebruik zal matigen, en de diplomatieke belangen nemen alleen maar toe. De bezorgdheid in Vaticaanse kringen strekt zich uit tot voorbij Iran zelf, naar de potentiële uitbreiding naar Libanon en de bredere regio, waar christelijke gemeenschappen bijzonder kwetsbaar zijn.
Of pauselijke druk de politieke calculus in Washington of Teheran daadwerkelijk kan verschuiven, blijft een open vraag. Maar paus Leo XIV heeft één ding overduidelijk gemaakt: de grootste christelijke instelling ter wereld zal haar zegen niet aan deze oorlog verlenen.
Lees het originele artikel op bron.